Hoşgeldiniz!

Değerli Misafirlerimiz, Bu platform "Kütüphanecilik ve Bilgi Bilimi" camiasına fayda sağlamak amacıyla kurulmuştur. Tüm üye ve moderatörlerimiz yaptığı ve yapacağı çalışmalarla alanımıza katkıda bulunmaktadırlar. Sizler de aramıza katılmak istiyorsanız kayıt olabilirsiniz.

19-25 Ekim Açık Erişim Haftası

Bahar Kalaycı

Moderator
Katıldı
18 Eylül 2020
Mesajlar
2
Puanlar
3
Yaşadığın yer
İstanbul
İnternet sitesi
kutuphanecibikiz.wordpress.com
AÇIK ERİŞİM HAFTASI: Yapısal Eşitlik ve Kapsayıcılık İnşa Etmek Amacıyla Açık Erişim

AÇIK Erişim (Open Access)
İnternetin kendisine erişim sağlamakla bağlantılı mali, yasal veya teknik engeller dışında herkesin bu makalelerin tam metinlerini okumasına, indirmesine, kopyalamasına, dağıtmasına, bastırmasına, aramasına ya da bunlara bağlantı yapmasına, makaleleri dizinlemek için taramasına, veri olarak bir yazılıma aktarmasına veya diğer yasal amaçlar için kullanmasına izin verilmesidir.
Açık erişimin temel mantığı kullanıcıların bilimsel araştırma sonuçlarına kolayca erişmelerine olanak sağlayarak araştırmaların etkisini arttırmaktır. Basılı ortamdaki bilimsel yayınlara çok sayıda kullanıcının erişebilmelerini sağlamak nispeten zordur. Ama Internet ortamında bir araştırmacı, çalışmasını potansiyel olarak bütün dünyadaki kullanıcılara kolayca açabilir.
Açık erişim kavramının anlamına özellikle değinen üç önemli belge vardır. Bunlar, en eskiden yeniye doğru: Budapeşte Açık Erişim Girişimi, Açık Erişim Yayıncılığı Üzerine Bethesda Bildirimi, Fen ve İnsan Bilimlerindeki Bilgiye Açık Erişim Üzerine Berlin Bildirgesi’dir. Bu belgelerde üç temel kesişme noktası belirlenmiştir.Bunlar:

  • Bilimsel makalelere internet üzerinden ücretsiz erişim sağlanması
  • Kişilere, yazara doğru ve eksiksiz biçimde atıf yapmak koşuluyla makaleleri kullanma, çoğaltma ve yayma izninin verilmesi
  • Makalenin, uygun bir elektronik formatta, uzun süreli olarak açık erişim ilkelerine uygun bir arşivde depolanması.


Neden Açık Erişim?

  • Üniversite için daha fazla tanınırlık sağlar.
  • Araştırmanın sağlık çalışanları gibi akademi dışındaki kişilere ulaşmasına izin verir.
  • Görüntülemeleri ve alıntıları arttırır.
  • Etkileşimi arttırır.
  • Öğretmenlerin ve öğrencilerin güncel araştırmalara erişmesine izin verir.
  • Dünya çapında okunma olasılığı daha yüksektir.
Budapeşte Açık Erişim Girişimi
2002 yılında yayımlanan Budapeşte Açık Erişim Girişimi6 bilimcilerin bilimsel araştırmalarının ürünü olan makaleleri ücretsiz olarak yayımlama istekleriyle hakemli dergi literatürünü serbestçe ve herhangi bir kısıtlama olmadan Internet aracılığıyla elektronik olarak bütün dünyaya dağıtmanın ve kamu malı sayılan bilimsel bilginin araştırmacıların, öğretmenlerin, öğrencilerin ve halkın kullanımına sunmanın mümkün hale geldiği vurgulanmıştır.

Berlin Bildirgesi

Açık Erişim Yayıncılığı hakkındaki Budapeşte Açık Erişim Girişimi ve Echo Charter ile Bethesda Bildirgelerinin özünden hareketle oluşturulan ve evrensel nitelikteki bilimsel bilginin insanlığın yararına sunulmasında işlevsel bir araç olan İnternetin değerini yükseltmeyi amaçlayan Berlin bildirgesi, bu süreçte rol alan araştırma kurumları, politika geliştirenler, bilime maddi katkıda bulunan kurumlar, kütüphaneler, arşivler ve müzeler tarafından göz ardı edilmemelidir.

Kaynakça

Tonta, Y. (2016). Açık Bilim ve Açık Erişim. Bilgi ve Belge Yönetimİ Bölümü E-Kitap Koleksiyonu, s. 240-242.
Tonta, Y. (2006). Açık erişim: Bilimsel İletişim ve Sosyal Bilimlerde Süreli Yayıncılık Üzerine Etkileri. Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü E-Kitap Koleksiyonu, s. 1-3.
Kayaoğlu, D. H. (2006). Açık Erişim Kavramı ve Gelişmekte Olan Bir Ülke Olarak Türkiye İçin Anlamı. Türk Kütüphaneciliği Dergisi, s. 35-36.




 

Ekler

Top